# Betalen in lokale valuta of in je eigen? Dynamische valutaomrekening uitgelegd

Laatst bijgewerkt: 13 november 2026

Vraagt een betaalterminal of geldautomaat in het buitenland of je in de lokale valuta of in je eigen valuta wilt afrekenen? Kies de lokale valuta. De optie met je eigen valuta heet dynamische valutaomrekening (dynamic currency conversion, DCC). Dan bepaalt de bank van de winkel of van de geldautomaat de wisselkoers, en die telt er een eigen opslag bij op. In de onderzoeken die hieronder staan, kostte dat 2% tot 12% meer.

## Wat dynamische valutaomrekening is

Mastercard omschrijft DCC als een dienst van acquirers en hun winkeliers of eigenaren van geldautomaten waarmee een kaarthouder kan kiezen of een grensoverschrijdende transactie wordt afgerekend in de lokale valuta of in de valuta waarin de kaart wordt afgerekend ([DCC-gids van Mastercard, 2025](https://www.dm.mastercard.us/content/dam/public/mastercardcom/na/global-site/documents/DCC-Guide-2025-Merchant-Version.pdf), in het Engels). De acquirer is de bank die de kaartbetalingen voor de winkel verwerkt of de geldautomaat beheert.

Je keuze bepaalt wie het geld omrekent:

| Je kiest | Wie bepaalt de wisselkoers |
| --- | --- |
| Lokale valuta | De uitgever van je pas, tegen de koers van het kaartnetwerk plus de kosten die je pas rekent |
| Je eigen valuta (DCC) | De bank van de winkel of de geldautomaat, tegen een koers waar haar opslag in zit |

Dezelfde gids van Mastercard zegt dat de opslag een commerciële afspraak is tussen een acquirer en een winkelier of eigenaar van een geldautomaat, en dat die niet per se iets zegt over de verhouding tot de marktkoersen. De winkel verdient er meestal aan mee: de consumentenorganisatie BEUC haalt een DCC-aanbieder aan die winkeliers voorhoudt dat de dienst hun een commissie oplevert op elke transactie ([standpuntnota van BEUC, 2017](https://www.dlapiperintelligence.com/investmentrules/blog/articles/2018/downloads/beuc-x-2017-118_dynamic_currency_conversion_position_paper.pdf), in het Engels).

## Wat het kost

Eén gebruikelijk bedrag bestaat niet. Deze metingen zijn naar een bron te herleiden:

| Bron | Wat is gemeten | Resultaat |
| --- | --- | --- |
| Stiftung Warentest, 2016, aangehaald door BEUC | Opnames en betalingen van 20 testers in 13 landen buiten de eurozone | Geldautomaten: 2,6% tot 12% meer met DCC. Winkels: 2% tot 5% meer |
| Een Noorse bank, 2016, aangehaald door BEUC | 1.500 transacties van Noorse klanten in het buitenland | DCC was goedkoper in 4 van de 1.500 gevallen en gemiddeld 7,6% duurder |
| Which?, 2019 | Tien Ryanair-tarieven met een prijs in euro, betaald vanuit het Verenigd Koninkrijk | Betalen in ponden kostte bij alle tien meer |

De eerste twee komen uit de [standpuntnota van BEUC](https://www.dlapiperintelligence.com/investmentrules/blog/articles/2018/downloads/beuc-x-2017-118_dynamic_currency_conversion_position_paper.pdf) en het [persbericht uit 2018](https://www.beuc.eu/sites/default/files/publications/beuc-pr-007-2018_an_end_in_sight_to_currency_conversion_scams.pdf), de derde van [Which?](https://www.which.co.uk/news/article/ryanair-continue-to-rip-off-passengers-with-dynamic-currency-conversion-aZDJl0h2Xzzn). De onderzoeken zijn oud en gaan over Europese reizigers. Lees ze dus als een indicatie van hoe groot het probleem is, niet als de prijslijst van vandaag. BEUC is een belangenorganisatie voor consumenten en heeft campagne gevoerd voor een verbod op DCC.

DCC kan je ook twee keer geld kosten. De Australische mededingingstoezichthouder merkt op dat de uitgever van je pas ook bij betaling in je eigen valuta nog kosten voor een internationale transactie kan rekenen, omdat de transactie in het buitenland plaatsvond ([ACCC, 2019](https://www.accc.gov.au/system/files/Foreign%20currency%20conversion%20services%20inquiry%20-%20final%20report_0.PDF)).

## Wat de terminal je moet laten zien

De kaartnetwerken stellen regels voor de manier waarop het aanbod wordt gedaan.

**Visa** zegt dat winkeliers en geldautomaten je de keuze moeten geven om de valutaomrekening te accepteren of te weigeren, en dat ze niet namens jou mogen kiezen. Het scherm en de bon moeten het bedrag in beide valuta tonen, de wisselkoers en eventuele kosten of opslag ([Visa](https://www.visa.com/en-us/personal/travel/dynamic-currency-conversion.html)).

**Mastercard** staat niet toe dat een van de twee valuta vooraf is geselecteerd, en ook niet dat personeel of schermen je richting DCC sturen. Kies je niet uitdrukkelijk voor je eigen valuta, dan moet de betaling in de lokale valuta worden verwerkt. De gids verbiedt ook schermen waarop je ‘ja’ of ‘nee’ of ‘accepteren’ of ‘weigeren’ moet antwoorden, en rode en groene knoppen.

**In de Europese Unie** geldt sinds 19 april 2020 een verordening die iedereen die valutaomrekening aanbiedt bij een geldautomaat of in de winkel verplicht om vóór de betaling de totale kosten te tonen als procentuele opslag boven op de referentiekoers van de Europese Centrale Bank. De aanbieder moet je ook vertellen dat je in de lokale valuta kunt betalen en je eigen bank kunt laten omrekenen ([Verordening (EU) 2019/518](https://www.legislation.gov.uk/eur/2019/518/data.html)).

## Wat je bij de terminal doet

1. Kijk of er twee bedragen op het scherm staan: één in de lokale valuta en één in die van jou. Dat is een DCC-aanbod.
2. Kies de lokale valuta. Bij een geldautomaat is dat de optie zonder omrekening.
3. Lees het scherm voordat je bevestigt. De gids van Mastercard noemt een geldautomaat die alleen ‘accepteren’ of ‘annuleren’ aanbiedt een bekende overtreding van de regels. Kom je er zo een tegen, annuleer dan en gebruik een andere automaat.
4. Controleer de bon. Daar hoort de valuta op te staan die je hebt gekozen.

Ontbreken de gegevens of voel je je naar één optie geduwd, dan is het advies van Visa om het aanbod voor valutaomrekening te weigeren en het voorval te melden bij de uitgever van je pas. Volgens de gids van Mastercard heeft een kaarthouder die door valutaomrekening verlies lijdt recht op een terugboeking (chargeback) van dat verlies. Laat het je bank dus weten als DCC zonder je toestemming is toegepast.

## Wanneer je eigen valuta de betere keuze kan zijn

Zelden. In de Noorse gegevens gebeurde het bij 4 van de 1.500 transacties. Het kan lonen als je eigen pas hoge kosten rekent voor transacties in vreemde valuta en de opslag op het scherm lager is dan die kosten. Om te vergelijken heb je drie getallen nodig: de koers op het scherm, de kosten van je pas en de actuele wisselkoers.

Met Echte kosten in Juvo maak je deze vergelijking: je ziet wat het accepteren of weigeren van DCC kost met de opslag van jouw pas.

Juvo voor iPhone: https://apps.apple.com/app/id6756121931